Türkiye ile Rusya arasında domates ihracatındaki yasağın kaldırılmaması ile başlayan, Rusya’dan tahıl ithalatının durması ile tırmanan gerilim devam ediyor. Türkiye, Rus tahılına karşı resmi bir yasak olmadığını, ihracatçıların talep etmediğini belirtirken, Rusya tarafı, bu durumun iki ülke arasındaki müzakerelerin ruhuna aykırı olduğunu ileri sürüyor.

Rusya’nın uçak krizi üzerine Türkiye’den tarım ve gıda ürünlerine koyduğu ithalat yasağı kimi ürünlerde kaldırılırken, ihracatta en büyük kalemi oluşturan domates ithalatında yasağın sürmesi nedeniyle başlayan süreçte gerilim tırmanıyor. Son olarak Rusya’dan tahıl ithalatının sıfırlanması, gerilimi daha da artırdı.

Türkiye: “Resmi bir yasak yok”

Türkiye, Rusya’dan tahıl ithalatındaki durumun “resmi bir yasak” olmadığını ısrarla vurguluyor.

Rusya’nın gıda ambargosuna karşı ‘Biz de Rus ürünlerine karşı özellikle buğday başta olmak üzere bir ithalat kısıtlaması yapıyoruz’ şeklindeki bir değerlendirmeyi doğru bulmadıklarını bildiren Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanı Faruk Çelik, bunun tamamen ithalatçıların talepleri olduğunu söyledi. Çelik, şöyle devam etti:

faruk-celik-gidahatti

“Böyle bir bakışımızın olmadığını özellikle ifade ediyorum. Temel ürün olarak gövdeyi oluşturan sebze ve meyve ihracatımızda domates başta olmak üzere bu ürünlerle ilgili yasak devam ediyor. Madem normalleşme oldu, aslında hukuki de olmayan bu yasakların kalkması gerekiyor. Biz Türkiye olarak herhangi bir ürün ithalatımızla ilgili bir yasak getirmedik. Rusya 13 ürünle ilgili yasağı sürdürmeye devam ediyor. Umarım bu yasakları bir an önce kaldırırlar.”

“İki ülke için de olumsuz bir durum”

Denizli’de ekonomideki gelişmelere ilişkin açıklamalarda bulunan Ekonomi Bakanı Nihat Zeybekci de, Rusya’nın yaş meyve ve sebze ithalatındaki yasaklarına değindi.

Son Rusya ziyaretinde iki bakanla görüşmelerinde bazı risklere dikkat çektiklerini belirten Zeybekci, “Rusya’ya yaş meyve sebze ihracatımız 2015 Kasım ayından önce yaklaşık 720 milyon dolar sevilerindeydi. Bununla ilgili Kasım ayında bir yasak başladı ve sıfır sevilerine kadar düştü. En son bu yasaklamalardan sonra oluşan iyileşmelerle yaklaşık 260 milyon dolarlık kısmi bir serbest bırakma oldu. Ama asıl 450 milyon dolar civarındaki rakam serbest bırakılmadı. Bizim için bu son derece önemlidir” diye belirtti.

“Umarım bu ayak sürüme sürmez”

Rusya’nın uyguladığı baskıya karşılık STK ve ihracatçıların da siyasetin üzerinde yoğun baskı kurduklarını vurgulayan Zeybekci, şöyle devam etti:

“STK ve ihracatçılar, dernek yöneticileri bize şunu söylüyorlar, ‘biz Rusya’ya ürün satamazken, nasıl olurda biz Rusya’dan 1 milyar 830 milyon dolarlık tarım ürünü almaya devam deriz’ gibi serzenişleri vardı. Bu keyfi bir şey, maalesef Rusya’nın Türkiye’den gelen ürünlerle ilgili tek tek yasakları var. Aynı vizelerle ilgili sıkıntılar hala devam ediyor. Orada çalışan firmalarımızın çalışanları veya ilave yatırımlar için götürmeye çalıştıkları personel vize alamıyor, vize yasağı var.

Bizim ihracatçımız, bizden vize talebinde bulunurken, dahilden işleme bölgesinde ülke isimleri yazarlar, şu ülkelerden diye talepte bulunurlar. Biz de Ekonomi Bakanlığı olarak, onlara ithalat izinlerini, vizelerinin üzerlerine yazarız. Son dönemde ihracatçılarımızın ‘dahile izin belgesi’ ile ilgili ülkeye yapacakları ithalatla ilgili Rusya’yı yazmadıklarını ve Rusya’yı istemediklerini gördük. Biz de beyannamelerin üzerine Rusya’yı izin belgesi üzerine yazamaz hale geldik. Bu iki ülke için son derece büyük olumsuz sonuçtur. Diler ve temenni ederim ki, iki ülke için olumsuz olan bu ayak sürümü sürmez. Yapılan görüşmelerde de bunlar ele alındı, çünkü yasaklarla bir yere varılmaz.”

Rus tarafı ne diyor?

Türkiye’nin Rus tahıl ürünlerine getirdiği gümrük vergisi kararını eleştiren Rusya Tarım Bakanı Aleksander Tkaçev ise “Türkiye’ye yaptığımız tahıl ihracatını tamamen durdurabiliriz. Ancak hassas ürünlerde (domates ve salatalık) yasaklar ise kaldırılmayacak. Türkiye’nin almış olduğu kararlar 2016 Sonbaharında aramızda yapılan müzakerelerin ruhuna aykırı. Bu görüşmelerde Türk tarım ürünlerine uygulanan yasakların kademeli olarak kaldırılmasını kararlaştırmıştık” ifadelerini kullandı.

Bu arada Rusya’dan görüşme ve incelemelerde bulunmak üzere Nisan ayında Türkiye’ye gelecek heyetin ziyaretinin de ertelendiği bildirildi.


sitesinden daha fazla şey keşfedin

Subscribe to get the latest posts sent to your email.

Bir yanıt yazın